NS Quỳnh Hợp: “Mỗi album nên vừa Phong phú vừa Đương đại”

+ KHÁNH HƯNG

Giaidieuxanh - Là nữ nhạc sĩ gắn liền với cuộc sống, hơi thở thời đại luôn hừng hực trong từng tác phẩm của chị. Cũng là nhạc sĩ có duyên với thơ, nên hầu hết các tác phẩm của chị là phổ nhạc cho thơ nhưng mang màu sắc riêng của Quỳnh Hợp. Nhờ âm nhạc và cảm xúc riêng phả trong từng giai điệu mà các vần thơ ấy được chắp cánh một lần nữa.

Nhạc sĩ Quỳnh Hợp

Rong ruổi khắp mọi miền đất nước, nhạc sĩ Quỳnh Hợp đã phát hành khá nhiều album gắn liền với các địa danh nổi tiếng như Hà Nội, Đà Lạt, Cao Nguyên. Đó là cuộc sống, các miền văn hóa đặc trưng được nhạc sĩ mang vào các tác phẩm của mình nhẹ nhàng nhưng đủ để khán giả cảm nhận. Nhân cơ hội nhạc sĩ chuẩn bị phát hành album mới, Giai điệu xanh đã tranh thủ trò chuyện về những điều thú vị xoay quanh album này.

Lần này chị có một album về Huế sắp phát hành mang tên“Huế & Em” , vậy chị có thể cho người nghe biết Huế trong album của chị sẽ khác như thế nào so với những tác phẩm đã được viết về Huế trước đây?

“Huế & Em” là album tôi phổ thơ của nhà thơ Mai Hữu Phước (BCH – Hội nhà văn Đà Nẵng). Anh là thạc sĩ Y học, hiện đang công tác tại bệnh viện Ngũ Hành Sơn – TP Đà Nẵng. Album gồm 10 ca khúc sẽ  phát hành đúng dịp Festival Huế 2008 tới đây (từ 3 đến 11/6/2008). “Huế & Em” là một bức tranh Huế nền nã, nhiều sắc màu: Trầm mặc, tình tự và hiện đại qua cái nhìn tinh tế, nhạy cảm và chân tình của nhà thơ Mai Hữu Phước (người được xem là đã dành cả tim mình cho Huế). Bên cạnh phong vị Huế vốn đã quen thuộc với người nghe thì trong album còn là một Huế tươi mới hơn, rộn ràng hơn, khởi sắc hơn và hiện đại hơn với nhịp điệu trẻ trung của pop, disco và âm hưởng dân gian đương đại. Như vậy, có thể nói “Huế & Em” của tôi có khác và mới hơn so với những gì về Huế mà người nghe đã quen, còn hay thế nào là tùy cảm nhận của từng người nhưng chắc là sẽ gây thú vị cho người thưởng thức qua sự góp mặt của nhiều ca sĩ đang được yêu thích như: Vân Khánh, Đông Quân (rất Huế), ngoài ra còn có Đàm Vĩnh Hưng, Hồ Quỳnh Hương, Hà Anh Tuấn, Tóc Tiên, Hoàng Hải Đăng, Y Jang Tuyn, Quách Thành Danh…

Album “Huế & Em” phải chăng là cái duyên giữa chị và Huế hay vì một lý do nào đó mà chị quyết định thực hiện album này? Chị có thể cho người nghe biết thêm về album?

Trước hết, âm nhạc Huế phong phú, độc đáo và riêng biệt nên rất hấp dẫn những người sáng tác chúng tôi. Tôi cũng đã bị âm hưởng của Cố Đô Huế – vùng dân ca nổi tiếng với những điệu hò mái nhì, mái đẩy, những điệu lý bay bổng, mượt mà lôi cuốn từ lâu rồi. Và trong dự kiến của mình, tôi cũng sẽ có 1 album riêng dành cho Huế. Tuy nhiên, khi gặp gỡ và đọc thơ của nhà thơ Mai Hữu Phước thì tôi quyết định thực hiện ngay 1 album với những bài thơ của anh về Huế. Toàn bộ 10 ca khúc tôi viết trong vòng hơn 3 tháng (từ cuối tháng 5/2007 đến đầu tháng 9/2007 vừa qua), viết đến đâu là thu thanh đến đó. Bài đầu tiên của chùm này là Trở lại Huế xưa và bài cuối cùng là Đêm Sông Hương. Như thế, có thế nói album “Huế & Em” là cái duyên gặp gỡ giữa tôi và nhà thơ Mai Hữu Phước và cũng là cái duyên của chúng tôi với Huế.

Chị có thể chia sẻ những cảm nhận, suy nghĩ và những điều thú vị khi thực hiện album cho người nghe biết thêm?

Ở từng bài hát đều có những dấu ấn riêng đáng nhớ. Có bài tôi viết rất nhanh (chỉ khoảng 30 phút) có bài phải lâu hơn, nhưng nhìn chung tất cả cảm xúc như trào dâng và bật ra thành giai điệu khi đọc những bài thơ của nhà thơ. 4 bài đầu tiên là tôi phổ từ những bài thơ đã in trong tập thơ “Thì thầm phố nhỏ” của nhà thơ Mai Hữu Phước xuất bản mấy năm nay rồi. Khi gửi bản nhạc cho nhà thơ  tôi nói đùa là 2 bài: Trở lại Huế Xưa & Em và Huế  là dành cho Huế của nhà thơ. Ở đó  là phong vị Huế xưa và trầm mặc với nỗi hoài nhớ quá vãng, là niềm tự hào về một vùng văn hóa Cố Đô. 2 bài: Qua lối cũ và Về lối cỏ hoa là tặng cho “người ấy” của nhà thơ. Đó là hai bản tình ca đầy nhớ nhung khắc khoải. Sau đó tôi phổ thêm Lạc bước Thiên An, Dạo Huế cùng anh (trong tập thơ “Một thuở học trò” của Mai Hữu Phước). Đó là 2 bức tranh Huế thật đẹp: hồn nhiên, tươi tắn, sáng trong và tràn đầy niềm vui. Còn các bài như: Hoàng hôn trên phá Tam Giang, Chiều Bạch Mã và Đêm Sông Hương là những bài viết sau này có phong cách âm nhạc mới hơn giọng điệu lạ hơn với hiphop & world music.

Nhà thơ Mai Hữu Phước

Có bài nào trong Album mang không khí của lễ hội ?

Khi dự định album sẽ phát hành đúng dịp Festival Huế 2008 thì sẽ phải có không khí của lễ hội, tôi đề nghị nhà thơ viết một bài để kết album. Và chúng tôi đã hoàn thành Rộn ràng Huế Festival. Bài hát là hình ảnh Huế của ngày hôm nay lung linh những sắc màu, Huế của hội nhập rộn rã những giai điệu trẻ trung của thế hệ mới trong mùa festival. Bài hát mang thông điệp quảng bá du lịch với hình ảnh Huế thật đẹp, tươi tắn, mới mẻ với những cô gái Huế thướt tha, rạng rỡ, tươi cười đón chào du khách. Phần âm nhạc của bài hát mang đậm không khí của lễ hội: tưng bừng, náo nức …

Động lực nào giúp chị hoàn thành album “Huế và Em”?

Trước hết, Festival Huế 2008 là cái đích để chúng tôi hoàn thành album nên được tập trung rất cao, và tôi xem đó là cơ hội để “làm mới” mình qua các tác phẩm mang âm hưởng dân gian Huế. Tôi cũng đã có những album về các vùng âm nhạc dân gian đặc sắc của đất nước mình như: Âm hưởng Bắc Bộ với ca trù, chèo, quan họ… trong ‘Có một Hà Nội như thế trong tôi”; âm hưởng miền núi phía Bắc ( chất liệu dân gian Thái) trong “Lửa hội Điện Biên”; âm hưởng rực rỡ, mênh mang, bạt ngàn nắng gió của âm nhạc Tây Nguyên trong 2 album “Gặp gỡ cao nguyên” & “Tóc cỏ” và một chùm 3 album về Dalat : 2 album chung với nhạc sĩ Dương Toàn Thiên là “Dalat – thành phố ngàn hoa” & “Lưu luyền Dalat Hoa” cùng 1 album riêng của tôi có tên gọi “Lạc giữa phố hoa”… là hình ảnh Dalat đa sắc màu đang đổi mới chào đón du khách. Với album “Huế & Em” sẽ là nét văn hoá Cố đô trong một không gian mở: vừa trầm lắng, vừa bay bổng, gợi mở và  lôi cuốn người nghe. Phần hình ảnh trong album là của 2 nghệ sĩ nhiếp ảnh Đào Hoa Nữ & Nguyễn Hồng Nga.

Riêng album “Huế & Em” tôi chọn 1 tác giả là nhà thơ Mai Hữu Phước  vì đọc thơ anh, những gì về Huế, về những kỷ niệm như được dịp ùa về rộn ràng, náo nức nhưng cũng đầy tâm trạng. Tôi đã chọn 10 bài thơ mà mình có thể chia sẻ cùng Nhà thơ. Album sẽ mang đậm phong vị Huế: Dịu dàng, duyên dáng, trầm buồn mà cũng trẻ trung, đương đại.

Thấy các album của chị mỗi album có một chủ để riêng biệt, thống nhất về nội dung và nghệ thuật, dường như chị luôn thích thực hiện album theo các chủ đề?

(Cười )…Cũng “bệnh nghề nghiệp” thôi. Tôi làm báo, làm biên tập và bình luận âm nhạc trong các chương trình âm nhạc của Đài Tiếng Nói Nhân Dân TPHCM. Nghe nhiều, thấy nhiều và khen chê cũng nhiều nên…đến mình thì phải “biết đường” mà tránh. Quả thật, với 1 tác giả thì để có 1 chùm ca khúc nằm trong tổng thế 1 album với 1 chủ đề riêng biệt như vậy là rất khó. Trước hết, tôi chọn những bài thơ gần với tình cảm của mình (ưu tiên phổ thơ của bè bạn). Còn lại là “tài của người đầu bếp”. Trong tổng thể 1 album thì không thể tác giả có gì “khoe” ra hết mà phải có ý đồ về mặt âm nhạc (tôi đặc biệt quan tâm yêu tố này). Có bài thơ tôi phải phổ ba, bốn bản khác nhau thay đổi về tính chất âm nhạc, nhịp điệu. Có những bài thơ tôi đã phổ thành 1 ca khúc hoàn chỉnh. Tác giả thơ đã in sách. Nhưng khi thực hiện album, tôi viết thành 1 bản khác hẳn để phù hợp với nội dung và đặc biệt  là tính tương tác về âm nhạc của các ca khúc khi đứng trong tổng thể 1 album. Ngay cả khi với giọng ca nào đó tôi mời thể hiện thì cũng sẽ có những thay đổi cần thiết để ca sĩ thể hiện được hết khả năng ca hát của mình. Nghĩa là, phải riêng biệt trong sự gắn kết để nghe album thấy hài hòa và nhiều màu sắc.

Tiếp theo “Huế và Em”, nhạc sĩ có định chọn một địa danh nào đó để tiếp tục sáng tác và phát hành album không?

Sau Huế, tôi sẽ đến Hà Tĩnh – miền đất “địa linh nhân kiệt” với dòng sông La êm đềm, thơ mộng và những làn điệu dân ca nổi tiếng bằng album mang tên “Ngã ba huyền thọai” – tên ca khúc hiphop nhạc đỏ đầu tiên của Việt Nam. Album gồm 10 ca khúc (phổ thơ của các tác giả: Mai Hữu Phước, Bùi Mạnh Hảo, Hồng Ánh, Lê Nam Hằng, Dương Toàn Thiên, Lương Đình Lâm, Nguyễn Trọng Tuất) viết riêng tặng 10 cô gái trinh liệt Ngã Ba Đồng Lộc đã hy sinh đến 24/7/2008 là tròn 40 năm. Chùm tác phẩm này tôi viết hưởng ứng Cuộc vận động sáng tác ca khúc về 10 bông hoa trinh liệt Ngã ba Đồng Lộc do báo Công an TPHCM phối hợp với Hội Âm nhạc TPHCM tổ chức. Ở đó là lòng tiếc thương, sự sẻ chia và biết ơn vô hạn với mười O Đồng Lộc đã anh dũng hy sinh. Album khá  phong phú về ngôn ngữ và chất liệu âm nhạc vừa mang tính bi hùng, tưởng tiếc, ngợi ca, một chút âm hưởng Hà Tĩnh; vừa tươi tắn, trẻ trung, duyên dáng như tuổi mười chín đôi mươi của các O. Album do Hãng Phim Trẻ  phát hành đầu tháng 7 tới đây.

Vậy tiêu chí âm nhạc trong mỗi album mà nhạc sĩ làm là gì? Phục vụ nhu cầu khán giả hay thỏa mãn cái tôi nghệ thuật?

Trong mỗi album phải có nhiều màu sắc và gần gũi, nghĩa là: Phong phú và đương đại, thể hiện được cái tôi của mình mà khán giả cũng chia sẻ được. Mỗi một album, mỗi một ca khúc, người nghe bắt gặp mỗi một Quỳnh Hợp rất khác, một Quỳnh Hợp hòa quyện với dòng nhạc dân gian, hòa quyện với ý thơ nồng nàn tâm trạng, tạo cho âm nhạc của tôi  nhiều dáng dấp, nhiều sắc thái khác nhau với tiết tấu trẻ trung, đương đại và ca từ đẹp bước ra từ những bài thơ. Bè bạn, đồng nghiệp nghe các album của tôi đều có nhận xét là “rất Quỳnh Hợp”. Tôi nghĩ, đó là “cái riêng” của người sáng tạo. Nhân đây, tôi gửi lời cảm ơn các tác giả của những bài thơ mà tôi đã phổ thành các ca khúc đã phát hành (có người là bạn, có người tôi chưa từng gặp). Còn một thông điệp nữa: Đến với đông đảo khán giả là hướng phấn đấu của tôi.

Rất vui đã có cuộc trò chuyện với nhạc sĩ. Hy vọng những ca khúc trong album “Huế & Em” sẽ là món quà âm nhạc nhiều ý nghĩa với khán giả yêu nhạc, đặc biệt là khán giả Huế trong dịp festival tới đây.

Khánh Hưng
08:02′ 08/03/2008 (GMT+7)