Có một CỎ HÁT về TNXP

Tạp chí LOGISTICS số tháng 3/2011

QUỲNH LỆ 

Từ lâu nay, trên sân khấu và ngoài thị trường âm nhạc, hiếm hoi lắm mới thấy xuất hiện tác phẩm của các nữ nhạc sĩ. Bởi trong giới văn nghệ, nhạc sĩ nữ chiếm một tỷ lệ quá khiêm tốn. Và Quỳnh Hợp chính là một bông hoa tươi thắm trong số rất ít ỏi đó. 

Nhà báo – Nhạc sĩ Quỳnh Hợp: biên tập viên âm nhạc và  tạo tác album 

Nếu bạn thường xuyên mở radio nghe chương trình FM của Đài Tiếng nói  nhân dân thành phố Hồ Chí Minh, sẽ biết được công việc biên tập trên sóng phát thanh hàng ngày cũng bề bộn và vất vả như là làm báo online, và bạn cũng sẽ dễ dàng nhận ra giọng nói ấm áp của biên tập viên âm nhạc Quỳnh Hợp trong nhiều chương trình âm nhạc của Đài.

Trong đó, chương trình Tác giả Tác phẩm, phát sóng lúc 14 giờ chủ nhật hàng tuần rất được thính giả yêu mến. Nhân vật của chị thường là nhạc sĩ nổi tiếng, “một cây đại thụ” trong khu vườn văn nghệ, có khi là một người mới ra mắt CD đầu tay, cũng có khi chỉ là người còn giấu tác phẩm trong ngăn kéo…

Bằng những câu hỏi dí dỏm và thông minh khi trò chuyện với nhân vật chính, chị đã khéo léo dẫn dắt người nghe lần theo những cung bậc cảm xúc của tác giả. Vừa viết, vừa biên tập, vừa phỏng vấn,… – nhà báo Quỳnh Hợp đã mang đến cho thính giả gần xa một món ăn tinh thần đặc biệt qua nhiều “bài ký sự nhân vật” trên sóng phát thanh đa dạng và cảm động.

Phải là một nhà báo – nhạc sĩ có tấm lòng với đời, với nghề và với người thì mới có thể làm được như thế, một cách cần mẫn lâu dài.

Ai cũng hiểu, do đặc điểm giới tính, điều kiện, hoàn cảnh… mà các nữ nhạc sĩ cũng ít viết và viết ít. Chỉ có vài nữ nhạc sĩ phát hành được album ca khúc của riêng mình. Nhưng, Quỳnh Hợp lại là một ngoại lệ.

Mặc dù khá bận bịu với nghề biên tập ở Đài, nhưng chị lại luôn say sưa đam mê với nghiệp sáng tác. Số lượng Album ca khúc của riêng chị đã lên đến  hơn 30 album riêng  – một con số kỷ lục, quán quân trong làng nhạc.

Để có một tác phẩm tâm đắc, bình thường các nhạc sĩ phải mất một thời gian dài ấp ủ ý tưởng, thai nghén giai điệu, chăm chút ca từ… Cho nên, rất nhiều người ngạc nhiên khi thấy trước mỗi sự kiện thời sự lớn, hoặc trước một cuộc thi, một dịp kỷ niệm nào đấy… Quỳnh Hợp đều trình làng một album với cả chục bài hát.

Các album đã phát hành

Ví dụ: nhân kỷ niệm 50 năm chiến thắng Điện Biên Phủ, Quỳnh Hợp có album “Lửa hội Điện Biên”; festival Hoa Đà  Lạt thì ra mắt album “Lạc giữa phổ hoa”, “Mai em về mang Đà Lạt về theo”;  nhân kỷ niệm 40 ngày mất của các cô thanh niên xung phong ở Ngã ba Đồng Lộc, Quỳnh Hợp có album “Ngã ba huyền thoại”; khi Thủ Đô Hà Nội tròn nghìn năm tuổi là các album “Sắc đào Nhật Tân”, Hà Nội- ngẫu hứng PHỐ”, “Mùa thu níu bước em về”…

rồi với Huế là album “Huế và em”, với Đà Nẵng là “Lung linh Sông Hàn”, với Tây Nguyên là “Tóc cỏ”, Gặp gỡ cao nguyên”… và với lực lượng vũ trang là chùm các album: “Em là chiến sĩ  Thông Tin”, “Cảm xúc tháng tư”, “Vang mãi nhịp quân hành”,  “Khúc trầm”, “Trường sa giữa trùng khơi sóng”…

Nhà báo – Nhạc sĩ Quỳnh Hợp có một “cây đũa thần”?

Hầu hết là những ca khúc đều phổ thơ. Những yếu tố nào đã giúp cho Quỳnh Hợp có được “cây đũa thần” biến những bài thơ ấy có thể bay lượn trên những nốt nhạc? Có lẽ không quá khó để mà phân tích và lý giải:

Chính tính cách năng động và cái đầu tỉnh táo của một người làm báo đã “dẫn đường” cho Quỳnh Hợp nhanh chóng tìm thấy tư liệu và ý tưởng mới trong vô vàn những bài thơ viết về đề tài ấy. Có khi tìm trên mạng, trên báo, có khi là những người bạn thơ tự giới thiệu thơ, có khi là những gặp gỡ ngộ duyên…

Chính chất lãng mạn của một trái tim tràn đầy cảm xúc của một nhạc sĩ luôn biết cách đồng cảm với những nhà thơ và luôn say sưa với những câu thơ mượt mà đã khiến cho những vần điệu kia “lên bổng xuống trầm” theo tiết tấu giai điệu.

Chính yếu tố kỹ thuật – tay nghề được đào tạo rèn luyện một cách bài bản chính qui, hoạt động trong với một môi trường âm nhạc rất chuyên nghiệp, giảng dạy môn sáng tác tại Nhạc Viện TPHCM; cùng sự đồng cảm đồng thuận của chồng và con trai trong mái ấm gia đình nữa.

Và còn có một điều rất đáng quý ở Quỳnh Hợp, đó là tính cách lạc quan yêu đời và một sức làm việc thật phi thường. Một khi đã quyết tâm, đã cầm một tập thơ trên tay thì cứ dành hết tâm trí, thời gian và đắm đuối, mải mê ngồi gõ phím cho đến khi tác phẩm hoàn thành.

Cỏ bình dị, có sức sống vươn tới và lan tỏa mãnh liệt

Thông tin nóng nhất là “Quỳnh Hợp mới vừa xuất xưởng album đôi CỎ HÁT với 35 ca khúc phổ thơ (trong có có cả một hợp xướng thật hoành tráng)”. Có thể coi đây là “một bài báo nhiều kỳ” viết bằng nốt nhạc về lực lượng Thanh niên Xung phong TP HCM nhân kỷ niệm 35 năm ngày thành lập. Trung tâm băng nhạc Rạng Đông sẽ phát hành Album đúng dịp kỷ niệm TNXP  TP tròn 35 tuổi (sẽ được long trọng tổ chức vào ngày 28/3 sắp tới).

Tại sao Quỳnh Hợp không đi thanh niên xung phong, mà làm “một cái ào” mấy chục bài hát về TNXP? Có tình cảm riêng với ai chăng? (hihi!)

Có chứ. Riêng nhất là với tuổi trẻ của chính mình trong một khoảnh khắc đặc biệt của Tổ quốc. Những năm trong quân ngũ, Quỳnh Hợp cũng đã từng lên rừng xuống biển. Quý cái tuổi trẻ và yêu cái “thép đã tôi thế đấy” nên khi nghĩ về 35 năm TNXP TP, cứ thấy mình và trang lứa, những gương mặt của TNXP TP cũng là phản ánh mình và thế hệ thanh niên Việt Nam thời kỳ sau chiến tranh, thời kỳ đổi mới.

Những ca khúc trong album được viết tập trung trong khoảng hơn 3 tháng liên tục, tràn ngập những cung bậc cảm xúc khác nhau được khơi gợi từ những bài thơ về TNXP. Hầu hết những tác giả thơ đã từng là TNXP, hiện là TNXP và cả những người không là TNXP. Tất cả có 35 ca khúc (nằm trong 2 dĩa CD) – 35 ngọn nến lung linh sắc màu  mừng 35 năm “sinh nhật của rừng” để những đồng đội TNXP tự hào, hồ hởi và bùi ngùi hát lên.

 

Quỳnh Hợp nghĩ gì về TNXP ngày xưa và TNXP bây giờ? Có kỷ niệm gì sâu sắc về TNXP?

“Cái ngày xưa” và “cái bây giờ” là đề tài của triết học. Quỳnh Hợp chỉ thấy “một TNXP” thôi, đó là tinh thần cống hiến cho Tổ quốc không điều kiện. Còn thương, mãi thương TNXP như chính tuổi trẻ, như chính cuộc đời mình.

Quỳnh Hợp đã từng có những năm tháng trong quân ngũ, không có gì khác biệt với công an và TNXP. Gian khổ, khó khăn nhưng yêu đời, yêu người. Chính sự thiếu khó càng khắc sâu đậm thêm tình đồng đội. Nhiều album QH đã hát về bộ đội, hải đảo, … giờ thì hát về TNXP trong thời bình, xây dựng và phát triển đất nước. Thấy gần gũi cũng như khi về lại quê nhà, ghé thăm anh hàng xóm tuổi hoa niên vậy. (Cười).

Cũng nói thêm là tình đồng đội TNXP ngày nay không rõ nét như thưở ban đầu. Cuộc sống cần nhiều cơm-áo-gạo-tiền và danh-lợi-quyền-thế, cách sống và hành xử cũng có nhiều chuyện khác đi. Nhưng, khi tiếp cận TNXP hiện nay, dù trẻ và đương nhiệm hay cựu TNXP, cái Quỳnh Hợp thấy vẫn là tinh thần lạc quan, yêu đời, yêu thắm thiết hiện tại và hoài bão tới tương lai. Nhà thơ, nhà báo Bùi Nguyễn Trường Kiên, một cựu TNXP đã viết: “Áo vá vai mà ngồi lo vận nước, Chân trần vẫn say chuyện tương lai”. Đó chính là TNXP. Xưa – bây giờ và… mãi mãi.

Vì sao tên album là Cỏ Hát, nhỉ?

Từ khi đọc thơ và tiếp cận được với TNXP, Quỳnh Hợp thấy họ rất bình dị, hồn nhiên và thân ái, dù là người còn rất trẻ hay đã U 60. Những câu thơ trong trẻo họ đã viết vẫn còn phản ánh trong lời giao tiếp, cách ứng xử với nhau chứ không chỉ là chuyện gieo vần, chọn chữ.

“Đâu cần TNXP có, đâu khó có TNXP” là cách họ tự hào về màu áo của mình: Trách Nhiệm và Tình Thương. Và ở nơi đâu có TNXP là có múa hát, có thơ, có nhạc, rộn rã tiếng cười. “Có gì hát nấy. Chưa có thì làm thơ, phổ nhạc tự biên hát với nhau.” (Như Thường) .

Và… Quỳnh Hợp cứ hình dung tâm thế đó như là Cỏ. Cỏ bình dị, có sức sống vươn tới và lan tỏa mãnh liệt, bất chấp sự khắc nghiệt hay thuận lợi của thiên nhiên, thời tiết, địa thế…

 Qua album “Cỏ hát”  về TNXP, Quỳnh Hợp muốn chứng tỏ điều gì và muốn gửi đến người nghe thông điệp gì?

Biết quý cái mình đã có và phát triển lên thành cái sẽ có tốt đẹp hơn. TNXP thời kỳ đầu có câu: “Biến không thành có, biến khó thành dễ”. Những ca khúc trong album “Cỏ hát” không chỉ là ca ngợi thế hệ trẻ của TP mình, mà Quỳnh Hợp mong ước, ôn và nhắc lại về một lực lượng thanh niên, một phong trào đặc thù của TP và cả nước cùng với thông điệp: “Hãy tin cậy chúng tôi, những cuộc đời đang đổi mới”.

Lắng nghe “Cỏ hát”

Album Cỏ hát là chùm ca khúc được phổ từ thơ của nhiều tác giả viết về TNXP như: Ông Văn Chiến, Nguyễn Nhật Ánh, Đỗ Trung Quân, Cao Vũ Huy Miên, Bùi Nguyễn Trường Kiên, Thục Nguyên, Trần Mạnh Hảo, Bùi Chí Vinh, Lê Thị Kim, Thanh Nguyên, Phạm Trường Phục, Huỳnh Dũng Nhân, Đào Công Điện, Vạn Lý, Bùi Thị Trinh, Hữu Sơn, Nguyễn Văn Ta, Thanh Yến, Bích Ngọc… Nhà thơ Ông Văn Chiến đã viết trong một bài giới thiệu album Cỏ hát: “những ca khúc ấy đã đồng cảm và hoài cảm được tâm tình các lứa TNXP khác nhau, gọi thơ vào nhạc, gọi rừng về phố”.

Góp phần làm đầy đặn cho album, lần đầu tiên, âm nhạc TNXP có bản hợp xướng mang tên “Tháng năm đồng đội” được Quỳnh Hợp phổ từ trường ca “Phù Sa Tháng Ba” – bản trường ca đầu tiên về TNXP – của nhà thơ, nhà báo, cựu TNXP Bùi Nguyễn Trường Kiên. Một tác phẩm hợp xướng đương đại (có đoạn hiphop – rap) với phần lĩnh xướng của Anh Bằng (tenor) và Ngọc Mai (soprano) cùng dàn hợp xướng.

Trang ruột tập nhạc 35 ca khúc về TNXP

Album Cỏ hát được nhạc sĩ Yên Lam phối khí đa dạng và mới mẻ, thu âm tại Lam Quân Studio với sự góp mặt của nhiều ca sĩ đang được yêu thích như: Hà Anh Tuấn, Hồ Quỳnh Hương, Anh Bằng, Hiền Thục, Như Ý, Lương Viết Quang, Trang Nhung, Y Jang Tuyn, Đức Quang, Hoàng Hải Đăng, Hồng Mơ, Hà My, Trần Hồng Kiệt, Tống Hạo Nhiên, Lâm Minh Huy… cùng các nhóm Artista, B.O.M…

Ai chưa một lần hát về TNXP, hãy lắng nghe “Cỏ hát”. Một dòng máu yêu đời sẽ bừng lên trong huyết quản, có đương đại và có hoài niệm. Chắc chắn khi đêm về, sẽ có những nụ hôn được dành cho nhau, thay cho lời nói: “Tuổi trẻ ơi, ta mến yêu Người!”.

 

Q.L
 
 
 
 

 

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s